دامنه حرکتی مجاز بعد از عمل مفصل زانو
اگرمی خواهید عمل مفصل زانو کنید یا انجام دادید، ممکن است درباره دامنه حرکتی مفاصل چیزهای زیادی شنیده باشید. یا چیزی به نام “محدوده حرکت”. یا شاید حتی مخفف “ROM”.
حالا، دقیقا این اصطلاحات چیست و چرا با بهبودی شما پس از جراحی تعویض زانو مرتبط هستند؟
فلکشن و رام چیست؟
فلکشن به معنای خمیدگی بوده که در پا باید رخ دهد.
اگر پای خود را به طور کامل صاف کنید، پزشکان آن را “صفر درجه خمش (کشش)” می نامند. با خم کردن زانو، زاویه آن افزایش می یابد. تعداد درجاتی که می توانید بدست آورید دامنه حرکتی شما (ROM) نامیده می شود.
دامنه حرکتی طبیعی زانو چقدر است؟
در شرایط عادی، باید بتوانید پای خود را کاملا صاف کنید (۰ درجه).
برای راه رفتن، پاهای ما به خمیدگی ۶۰ درجه نیاز دارند. برای نشستن راحت، حداقل به ۹۰ درجه نیاز داریم. نشستن به صورت ضربدری به حدود ۱۲۰ درجه نیاز دارد. اکثر افراد می توانند تا حدود ۱۴۵ درجه هم پاهایشان را خم کنند. بسیاری از بیماران که نیاز به جراحی تعویض مفصل زانو پیدا میکنند دامنه کامل حرکتی (ROM) نخواهند داشت. و این ممکن است یکی از دلایلی باشد که شما این عمل را انجام می دهید.
عمل مفصل زانو چگونه بر خم شدن زانو تاثیر می گذارد؟
خم شدن زانو یکی از محورهای اصلی عمل جایگزینی مفصل زانو است.
هنگام قرار دادن ایمپلنت در طول عمل بررسی می شود و تیم مراقبت به طور مرتب آن را در حین بهبودی در بیمارستان بررسی می کند. همچنین دامنه حرکتی فعال شما (که تا چه حد می توانید پای خود را به تنهایی خم کنید) و دامنه حرکتی غیرفعال شما (تا چه حد می توانند به شما در حرکت دادن آن کمک کنند) بررسی می شوند. تورم ناشی از عمل بدیهیست که خم شدن شما را در ابتدا کاهش می دهد.
اما در روزها و هفته های آینده، این محدوده به میزان قابل توجهی افزایش می یابد.
آیا قبل از ترک بیمارستان باید حتما به دامنه ۹۰ درجه رسید؟
در گذشته، به توصیه پزشکان، بیماران باید قبل از بازگشت به خانه به خمیدگی ۹۰ درجه دست پیدا می کردند. البته این موضوع میتواند برای برخی کمی نگرانکننده باشد. زیرا ممکن است رسیدن به آن نقطه عطف یک هفته یا بیشتر طول می کشد. امروزه، تشخیص ما بر این است که افراد با سرعتهای مختلف بهبود مییابند. بنابراین، تا زمانی که در بیمارستان فلکشن دارید و نشانههایی از بهبود، میتوانید بهبودی خود را در خانه ادامه دهید.
زمانی که در بیمارستان هستم باید به چه میزان خم شدن دست پیدا کنم؟

در هر کس متفاوت است.
بنابراین بسیار به موقعیت خود شما بستگی دارد.
- یک مورد معمولی ممکن است ۵۰-۶۰ درجه در روز اول،
- ۶۰-۷۰ درجه در روز دوم
- و ۸۰-۹۰ درجه در روز سوم باشد.
با این حال، اگر از این الگو پیروی نکنید، نیازی به وحشت نیست.
برای بهبود خم شدن زانو چه باید کرد؟
نکته کلیدی این است که از همان ابتدا حرکت زانوی جدیدتان را حفظ کنید.
تیم فیزیوتراپی به شما در این زمینه کمک خواهد کرد. درواقع شما را از طریق برخی تمرینات ROM در بیمارستان راهنمایی می کنند. و تشویق تان می کنند که به طور منظم آنها را در خانه انجام دهید. یکی از دلایلش اینست که بافت زخمی که بعد از عمل ایجاد می شود می تواند باعث سفت شدن مفصل جدید شود. بنابراین، مهم است که از ابتدا روی خم شدن زانو کار کنید.
در دراز مدت باید به چه دامنه حرکتی رسید؟
همانطور که اشاره کردیم، هر بیمار متفاوت است.
هرکس به روشی متفاوت بهبود می یابد. با این حال، اگرچه هیچ تضمینی وجود ندارد، اما در درازمدت، بسیاری از افراد میتوانند به ۱۲۵ درجه خمیدگی و برخی بیشتر از آن دست یابند.
اگر نتوانم به اندازه کافی زانوی جدیدم رو خم کنم؟
در حالی که اکثریت مردم رام زانویشان پس از تعویض مفصل بهبود می یابد.
اما برخی از بیماران گهگاه با خم شدن زانو دست و پنجه نرم می کنند. اگر این اتفاق بیفتد، کارهایی وجود دارد که میتواند به آنها کمک کند. یکی از این گزینه ها، عمل keyhole برای برداشتن بافت اسکار در اطراف ایمپلنت، و آزاد کردن مفصل است. با این حال، در بیشتر موارد، فیزیوتراپی، ورزش و زمان بهترین راه برای داشتن یک زانوی راحت و انعطاف پذیر پس از جراحی تعویض است.